GRE ve GMAT Nedir? 2026 Sınav Yapısı, Puanlama, Ücret ve Hazırlık Rehberi

Bu madde GRE ve GMAT'ın kendisini anlatır: bölümler, puanlama, Türkiye'den kayıt, ücretler, puan gönderme ve hazırlık. ALES ile bu iki sınavı yan yana koyup hangisinin size uygun olduğuna karar vermek istiyorsanız ALES, GRE ve GMAT karşılaştırması maddesine bakın.

GRE nedir, kimler girer?

GRE (Graduate Record Examinations) General Test, ETS (Educational Testing Service) tarafından uygulanan ve yurt dışındaki lisansüstü programlara başvuruda kullanılan standart bir sınavdır. ALES'in uluslararası karşılığı gibi düşünülebilir: belirli bir alan bilgisini değil, sözel akıl yürütme, sayısal akıl yürütme ve analitik yazma becerilerini ölçer.

GRE'yi en çok ABD'deki programlar ister. Kanada, İngiltere ve diğer Avrupa ülkelerinde ise yalnız bazı programlar GRE arar. Son yıllarda ABD'de de pek çok program GRE'yi isteğe bağlı hâle getirdi; bu yüzden sınava hazırlanmaya başlamadan önce hedeflediğiniz her programın başvuru sayfasını ayrı ayrı kontrol edin. İsteğe bağlı olduğu programlarda iyi bir GRE puanı, özellikle not ortalamanız ya da alanınız programla tam örtüşmüyorsa başvurunuzu güçlendirebilir.

GRE sınavının yapısı: bölümler, soru sayısı ve süre

ETS'nin açıkladığı güncel yapıya göre GRE, 23 Eylül 2023'ten beri kısaltılmış biçimde uygulanır. Toplam süre yaklaşık 1 saat 58 dakikadır ve beş bölüm vardır.

Analytical Writing'den sonra Verbal ve Quantitative bölümleri herhangi bir sırayla gelebilir. Eski biçimdeki Argument yazma görevi kaldırılmıştır; artık yalnız bir Issue yazısı yazarsınız. Verbal ve Quantitative toplamı 260–340 aralığında bir puan verir; yazma puanı ayrıca raporlanır.

Bölüm düzeyinde uyarlamalı sınav ne demek?

Verbal ve Quantitative bölümlerinin her birinde ilk bölüm orta zorluktadır. İkinci bölümün zorluk düzeyi, ilk bölümdeki genel performansınıza göre belirlenir. Puanınız hem doğru cevap sayınıza hem de karşılaştığınız bölümlerin zorluğuna göre hesaplanır. Bu yüzden ilk bölüm, puanınızın üst sınırını belirlemede kritik rol oynar.

Bir bölümün içinde sorular arasında ileri geri gidebilir, emin olmadığınız soruları işaretleyip sonra dönebilir ve cevaplarınızı değiştirebilirsiniz. Quantitative bölümünde ekranda bir hesap makinesi bulunur.

GMAT nedir, GRE'den farkı ne?

GMAT (Graduate Management Admission Test), GMAC (Graduate Management Admission Council) tarafından uygulanır ve MBA başta olmak üzere işletme yüksek lisans programları için tasarlanmıştır. GMAC'ın resmî sitesi mba.com'daki güncel yapıya göre sınav üç bölümden oluşur.

Toplam puan 10'ar puanlık adımlarla verilir ve her zaman 5 ile biter. Bölümleri istediğiniz sırayla çözebilir, birinci ya da ikinci bölümden sonra isteğe bağlı 10 dakikalık bir mola kullanabilirsiniz. Her bölümün sonunda işaretlediğiniz sorulara döndüğünüz bir gözden geçirme ekranı vardır; bu ekranda en fazla 3 cevabı değiştirebilirsiniz. Bölüm süresi dolarsa bu ekrana geçilmez. GMAT puanları 5 yıl geçerlidir.

GRE'den temel farkı işletme odaklı olmasıdır. Data Insights bölümü tablo, grafik ve çok kaynaklı verilerle karar vermeyi ölçer; veri yeterliliği (data sufficiency) türü sorular bu sınavın ayırt edici özelliğidir. Birçok işletme okulu GMAT'ın yanında GRE'yi de kabul eder, ancak tersi geçerli değildir: işletme dışı programlar genellikle GMAT'ı kabul etmez.

GRE mi GMAT mı? Hangi sınava girmelisiniz?

• İşletme dışında lisansüstü program: GRE.
• MBA ya da işletme yüksek lisansı: GMAT tercih edilir; programınız GRE kabul ediyorsa hangisinde daha iyi olduğunuzu ücretsiz resmî deneme sınavlarıyla sınayın.
• Hem işletme hem başka alanlara başvuracaksanız: Tek sınavla iki yolu da açık tutmak için GRE daha esnektir.

Türkiye'den GRE ve GMAT'a nasıl kayıt olunur?

1. Hesap açın: GRE için ets.org üzerinden ETS hesabı, GMAT için mba.com hesabı oluşturun. Hesaptaki adınızı kimlik belgenizdeki yazılışla birebir aynı girin; Türkçe karakterli adlarda yazılışı kayıt öncesinde kontrol edin.
2. Sınav biçimini seçin: İki sınavı da test merkezinde ya da evden çevrim içi alabilirsiniz. Evden sınavın bilgisayar, kamera, oda ve internet şartları vardır; bunları kayıttan önce okuyun.
3. Merkez ve tarih seçin: Türkiye'de test merkezleri büyük şehirlerdedir (önceki bilgilere göre İstanbul, Ankara ve İzmir gibi). Başvuru son tarihinizden geriye doğru, gerekirse ikinci kez girmeye zaman kalacak bir tarih seçin.
4. Ücreti ödeyin: ETS'nin ücret sayfasına göre 1 Ağustos 2026'dan itibaren GRE General Test ücreti Çin dışındaki bütün ülkelerde, Türkiye dahil, 249 USD'dir; Türkiye'de vergi ödeme sırasında eklenir. Tarih ya da merkez değişikliği 55 USD'dir. GMAT ücreti bu sayfanın önceki sürümünde yaklaşık 275 USD olarak verilmişti; bu tutar güncel olmayabilir, kesin ücreti mba.com'da kayıt sırasında görün.
5. Puan alıcılarını belirleyin: GRE ücretine dört puan alıcısı dahildir; sonradan gönderilen her ek rapor 40 USD'dir. Okul kodlarını önceden not edin.

GRE puanı nasıl gönderilir ve iyi puan kaçtır?

ETS'ye göre GRE puanları sınavdan 8–10 gün sonra ETS hesabınızda görünür. ScoreSelect seçeneğiyle hangi sınav tarihinizin puanlarını göndereceğinizi siz seçersiniz; birden fazla kez girdiyseniz yalnız en iyisini göndermeniz mümkündür. Bu seçeneği sınav günü ya da sonradan puan raporu sipariş ederken kullanabilirsiniz.

"İyi puan" programdan programa çok değişir. Forumlarda ve hazırlık kaynaklarında toplamda 310 ve üzeri, Verbal 155+, Quant 160+ gibi hedefler sık anılır; ancak bunlar yalnız kaba bir fikir verir. Gerçek hedefiniz, başvurduğunuz programın kabul ettiği öğrencilerin puan profilidir. Birçok program bu bilgiyi kendi sayfasında ya da kabul istatistiklerinde paylaşır; paylaşmıyorsa programın koordinatörüne sorabilirsiniz.

GRE ve GMAT, başvuru dosyasının yalnız bir parçasıdır. İngilizce yeterlik sınavı, niyet mektubu, referans mektupları ve özgeçmiş genellikle en az bu sınav kadar belirleyicidir. Dil sınavı seçimi için YDS, TOEFL ve IELTS karşılaştırması, belge hazırlığı için lisansüstü başvuru evrakları maddelerine bakabilirsiniz.

GRE ve GMAT'a nasıl hazırlanılır?

Hazırlık süresi başlangıç düzeyinize göre değişse de çoğu aday için 2–4 ay, günde 1–2 saat çalışma makul bir plandır. Verbal bölümü için İngilizceniz zayıfsa bu süre uzar.

1. Tanı denemesiyle başlayın: ETS'nin ücretsiz POWERPREP denemesiyle ya da GMAC'ın ücretsiz resmî deneme sınavlarıyla bugünkü düzeyinizi ölçün.
2. Zayıf bölüme ağırlık verin: Türk adaylar için bu çoğunlukla Verbal'dir; akademik kelime çalışmasını her güne yayın.
3. Resmî kaynaklarla çalışın: GRE için ETS'nin Official Guide kitabı ve resmî soru kitapları, GMAT için GMAC'ın Official Guide serisi temel kaynaktır.
4. Ek kaynak seçin: GRE için Manhattan Prep'in 5 lb. Book of GRE Practice Problems kitabı, Magoosh ve Kaplan; GMAT için Manhattan Prep ve Target Test Prep sık tercih edilir.
5. Süreli deneme çözün: Son dört–altı haftada haftada en az bir tam deneme çözün; bölüm uyarlamalı yapıya alışmak için gerçek sınav koşullarını taklit edin.
6. Yazma görevini ihmal etmeyin: GRE'de Issue yazısını 30 dakikada planlayıp yazma alıştırması yapın; düşük bir yazma puanı iyi bir toplam puanın değerini azaltabilir.

Yurt dışında doktora planlıyorsanız sınav tarihinizi başvuru takviminin içine yerleştirmek için yurt dışında doktora başvuru rehberi maddesine, fon seçenekleri için yurt dışı burs imkânları maddesine bakın.

Türkiye'deki lisansüstü programlar GRE ve GMAT kabul eder mi?

Türkiye'de lisansüstü başvuruların standart sınavı ALES'tir. Bazı üniversiteler ilanlarında ALES yerine GRE ya da GMAT puanını da kabul eder ve bu puanların ALES karşılığını ilanda belirtir. Yurt dışı başvurusu için zaten GRE ya da GMAT'a girdiyseniz Türkiye'deki hedef programınızın ilanını bu açıdan kontrol edin. Yalnız Türkiye'de lisansüstü eğitim düşünüyorsanız ALES hem yeterli hem de daha ekonomik seçenektir.

Kaynaklar ve resmî bağlantılar

• ETS — GRE General Test yapısı
• ETS — GRE General Test ücretleri
• GMAC (mba.com) — GMAT sınav yapısı
• GMAC (mba.com) — GMAT puanları
• ÖSYM — ALES ve Türkiye'deki merkezi sınavlar