TR Dizin Dergi Değerlendirme Kriterleri: Güncel Ölçütler (2026)

TR Dizin'in ne olduğunu, bir derginin dizinde olup olmadığının nasıl sorgulandığını ve doçentlikteki yerini TR Dizin nedir, dergi listesi nasıl sorgulanır maddesi anlatır. Bu madde dergi editörleri ve dergi seçen yazarlar için TR Dizin'in güncel dergi değerlendirme kriterlerini ele alır: başvuru ön koşulları, komitenin baktığı ölçütler, izleme ve değerlendirme süreci, dizinden çıkarılma kuralları ve sık karıştırılan noktalar. Bilgiler TR Dizin'in sitesinde yayımlanan ölçüt metnine ve sık sorulan sorularına dayanır.

TR Dizin kriterleri 2026'da değişti mi?

TR Dizin'in sitesinde Kasım 2026 itibarıyla yayımlanan "TR Dizin Başvuru Koşulları ve Dergi Değerlendirme Kriterleri" metninde, bazı maddelerin yanında bunların 2021 için yeni eklendiği notu yer alıyor. Sitenin duyurular bölümünde ölçütleri değiştiren daha yeni bir duyuru görünmüyor; ölçütlerle ilgili son duyurular derleme dergileri, ek ve özel sayılar ile makale bilgilerinin Latin harfleriyle verilmesine ilişkin eski tarihli düzenlemelerdir.

2021'de eklenen başlıca maddeler şunlardır:

• Makale başına alanına uygun, farklı kurumlardan hakem atanması ve hakem raporlarının sistemin belirlediği makaleler için yüklenmesi düzeni
• Kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulması
• "Yayın politikası" başlığı altında açık erişim, varsa ücret politikası ve değerlendirme süreci bilgisinin verilmesi
• Makale sonunda araştırmacıların katkı oranı, varsa destek ve teşekkür ile çatışma beyanlarının yer alması
• Ek ve özel sayıların kongre bildirileri ya da belli bir konudaki makalelerden oluşması

TR Dizin başvurusu için ön koşullar nelerdir?

Ön koşullar, başvurunun kabul edilip izlemeye alınması için aranan asgari şartlardır. Eksik ya da yanlış belirtilen bir ön koşul başvurunun reddedilmesine yol açar.

1. Yayımlanmış sayı: En az bir sayının yayımlanmış olması.
2. Yayın sıklığı: Alana göre yılda en az belirli sayıda sayı (aşağıdaki tablo).
3. ISSN: Basılı dergide ISSN, elektronik dergide online ISSN; iki biçimde yayın yapılıyorsa ikisi de. ISSN Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü ISSN ofisinden alınmış olmalı; dergi adı kapakta ve web sayfasında ISSN kaydındakiyle aynı yazılmalı, ISSN web sayfasının ana sayfasında görünmeli.
4. Hakemli ve bilimsel olma: Bu durum dergide ya da web sayfasında belirtilmeli.
5. Bağımsız web sayfası: Derginin tam adı, ISSN'leri, adresi, yayın dili, yayın ayları ve aralığı, amaç ve kapsam, etik bilgilendirmeler, iletişim, tarihçe, editör ve kurullar, yayıncı gibi bilgiler kolayca erişilebilir olmalı.
6. Amaç ve kapsam: Ayrıntılı biçimde dergide ya da web sayfasında yer almalı.
7. Öz ve anahtar kelimeler: Makale dilinde öz ve anahtar kelime bulunmalı, öz için kelime sınırı verilmeli ve uygulanmalı. Latin harfleri dışında yazılan makalelerde Latin harfleriyle başlık, öz, anahtar kelime ve kaynakça da verilmeli.
8. Makale türü: Araştırma makalesi, olgu sunumu, derleme gibi türler içindekiler sayfasında ve makalenin ilk sayfasında belirtilmeli.
9. İlk sayfa bilgileri: Gönderim ve kabul tarihleri, bütün yazarların kurumları, iletişim bilgileri ve ORCID numaraları.
10. Reklam: Makale metninin içinde reklam yer almamalı ve reklam sayfalarına sayfa numarası verilmemeli.

Yayın sıklığı ve makale sayısı ölçütleri

TR Dizin'in sık sorulan sorularında ziraat alanı da yılda en az iki sayı çıkarması gereken alanlar arasında sayılır. Ölçüt metni ayrıca sayılar arasında makale sayısının dengeli olmasını, sayı ve cilt bilgisinin her sayıda yer almasını ve cilt içinde sayfa numaralarının birbirini izlemesini ister. Armağan sayıları özel sayı sayılmaz, normal sayı olarak numaralandırılır. Özel sayı hazırlayacak editörler için akademik dergide özel sayı düzenleme maddesi yol gösterir.

Yayın kurulu, hakem ve hakem raporu ölçütleri

Komite değerlendirmesinin en ağır kısmı derginin hakem sistemine ve editoryal yapısına ilişkindir.

• Yayın kurulu: Kurumsal dağılım olmalı ve yayın kurulunun en az üçte biri farklı kurumlardan oluşmalı. Kurul üyelerinin kurumları ya da en az şehir ve ülke bilgileri yazılmalı.
• Editörler: Enstitü dergilerinde ve kapsamı geniş dergilerde alan editörleri, yayın diline uygun dil editörleri bulunmalı.
• Hakem sayısı: Her makale için, mümkün olduğunca farklı kurumlardan en az iki hakem. İki hakemin görüşü farklıysa editörün ya da üçüncü bir hakemin görüşüyle karar verilmeli.
• Hakem raporlarının yüklenmesi: Bir sayıdaki makalelerin %15'i kadar (en az iki) makalenin hakem raporu istenir; hangi makaleler için isteneceğini sistem sayı yüklendikten sonra belirler. Örneğin 10 makalelik sayıda 2, 20 makalelik sayıda 3 makale. Ayrıca yılın ilk sayısı için bir ret makalesinin raporu istenir.
• Raporun niteliği: Rapor yalnız biçim incelemesi değil, bilimsel değerlendirme yapıldığını göstermeli. Her makale için ilk gönderilen hâl, hakem görüşleri, düzeltmeler, hakem adları, kurumları ve tarihleri tek bir PDF dosyasında yüklenmeli.
• Saklama: Hakem raporları yayın tarihinden sonra en az beş yıl saklanmalı.
• Çeşitlilik: Yayımlanan makalelerde kurum ve yazar çeşitliliğine özen gösterilmeli.

Hakem olarak dergilere katkı verenler için akademik dergi hakemliği rehberi, editörlük sorumlulukları için akademik dergi editörlüğü maddesine bakabilirsiniz.

Etik ölçütler: TR Dizin dergiden ne bekler?

TR Dizin, Yayın Etiği Komitesi'nin (COPE) dergi editörleri ve yayıncıları için davranış kurallarını benimser ve editörlerin, araştırmaların ilgili kurullarca önceden onaylandığından emin olmasını bekler.

• Etik kurul izni: Etik kurul izni gerektiren araştırmalarda izin alınmış olmalı; kurul adı, tarih ve sayı yöntem bölümünde ve makalenin ilk ya da son sayfasında belirtilmeli. Olgu sunumlarında bilgilendirilmiş onam alındığı yazılmalı. Hangi çalışmaların etik kurul izni gerektirdiğini TR Dizin'in sık sorulan soruları ayrıca sayar; anket, görüşme, odak grup ve deney gibi katılımcıdan veri toplanan araştırmalar bunların başındadır.
• Etik beyanlar: Web sayfasında makalelerde araştırma ve yayın etiğine uyulduğuna dair ifade ile hakem, yazar ve editör için ayrı başlıklar altında etik kurallar yer almalı; ICMJE ve COPE gibi standartlara atıf yapılmalı.
• Makale sonu beyanları: Araştırmacıların katkı oranı, varsa destek ve teşekkür, çatışma beyanı.
• Telif hakları: Kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif düzenlemelerine uyulmalı.
• Doğru bilgi: Dergi, taranmadığı dizinleri "dizinlendiği kaynaklar" arasında göstererek okuru yanıltmamalı.

Yazar olarak etik kurul sürecini nasıl yürüteceğinizi etik kurul onayı nasıl alınır maddesi anlatır.

Dergi TR Dizin'e nasıl başvurur? Adım adım değerlendirme süreci

1. Kullanıcı hesabı: Dergi sahibi, yayıncı ya da editör, TR Dizin'in yönetim sisteminden "Dergi Sorumlusu" olarak hesap açar ve editör, dergi, yayıncı, iletişim ve diğer bilgilerden oluşan başvuru formunu doldurur.
2. İlk yükleme: En az bir sayı ile ölçütlerde belirtilen hakem raporları yüklendiğinde başvuru gerçekleşmiş olur. Sayı PDF'leri kapak, iç kapak ve içindekiler dahil yüklenmeli, içerikleri kopyalanabilir olmalı; sayıya ait XML dosyası yüklenmeli ya da makale bilgileri girilmelidir.
3. İzleme: Başvurusu onaylanan dergi, ilk sayı ve hakem raporlarının yüklendiği tarihten itibaren en az bir yıl, yayın hayatına yeni başlayan dergi iki yıl izlenir. Bu sürede sayıların zamanında yayımlanması ve Online Dergi İzleme Sistemi'ne (ODİS) yüklenmesi beklenir; eksik yükleme o yılın reddedilmesine yol açar.
4. Ön değerlendirme: İzleme sonunda TR Dizin uzmanları dergiyi inceler, eksikler için öneri ve uyarıda bulunur; temel eksikleri olan dergi bu aşamada reddedilebilir.
5. Komite değerlendirmesi: Konu alanının komitesi etik uygunluğu, hakem sistemini ve raporların yeterliğini, editoryal kurulun niteliğini ve bağımsızlığını, yayın ve dizgi titizliğini, uluslararası ve coğrafi temsili, makalelerin biçim ve kaynak standartlarını değerlendirir; gerekirse ek belge ister.
6. Karar ve sözleşme: Sonuç editöre resmî yazıyla bildirilir. Kabul edilen dergi ile ULAKBİM Müdürlüğü arasında "TR Dizin Katılım İzni Sözleşmesi" imzalanır ve dergi veri girişine alınır.

Kabul edilen dergi TR Dizin'den nasıl çıkarılır?

Dizine kabul edilmek kalıcı bir hak değildir; kabul edilen dergiler her yıl izlenir ve belli aralıklarla yeniden değerlendirilir.

Ölçüt metnine göre yayıncılık, etik ve şeffaflık ilkelerine uymadığı tespit edilen dergiler izleme sürecine alınmadan dizinden çıkarılabilir. Sayıların ve hakem raporlarının zamanında yüklenmemesi de dizinden çıkarılma nedenidir. Ret sonrası ikinci komite değerlendirmesinde eksikler sürüyorsa değerlendirilen yıl ile sonraki yıl ret durumunda kalır.

Dergi adı değişirse yeni ad için yeni ISSN alınmalı, eski ad en az iki yıl boyunca sayılarda ve web sayfasında belirtilmeli ve ad değişikliği ODİS'teki formla bildirilmelidir. Yayın periyodu ya da yayın ayı da yıl veya cilt ortasında değiştirilmemelidir.

Sık karıştırılan noktalar ve tavsiye niteliğindeki maddeler

• İntihal oranı: TR Dizin ölçütlerinde bir benzerlik oranı sınırı yoktur. İntihal programının kullanılması ve bunun duyurulması yalnız tavsiye edilir.
• DergiPark: TR Dizin'e başvurmak ya da dizinde yer almak için DergiPark'ta bulunmak zorunlu değildir; DergiPark'ta yer almak da TR Dizin'de taranmak anlamına gelmez.
• Türkçe ve İngilizce başlık: İçindekilerde başlıkların iki dilde, makalelerde de yayın dili dışında başlık, öz ve anahtar kelimelerin verilmesi zorunlu değil, tavsiyedir.
• Hakem listesi: Hakem listesini duyurmak editörlüğün kararındadır; sayı, cilt ya da yıl bazında liste verilmesi tavsiye edilir.
• "Uluslararası dergi": Sık sorulan sorulardaki komite önerisine göre dergi uluslararası veri tabanlarından erişilebilir olmalı, makalelerde yabancı dilde öz bulunmalı, bir ciltteki makalelerin ve yazarların en az üçte biri yabancı dilde ve yurt dışı adresli olmalıdır.
• Derleme ve olgu sunumu dergileri: Yalnız derleme ya da yalnız olgu sunumu yayımlayan dergiler, araştırma makalesi oranı dışındaki bütün ölçütleri sağlamak koşuluyla değerlendirmeye alınır.

Bir dergiye makale göndermeden önce dizin durumunu ve güvenilirliğini sınamak için predatör dergi nasıl tespit edilir maddesine, alanınıza uygun dergileri bulmak için dergi bulucu aracına bakabilirsiniz.

Kaynaklar ve resmî bağlantılar

• TR Dizin — "Kriterler" sayfası, duyurular ve dergi arama
• TR Dizin — Sık Sorulan Sorular
• TÜBİTAK ULAKBİM
• COPE — International Standards for Editors and Authors