Contents 8 headings · 3 min
Kısaca: Yüksek lisans derecesiyle başlanan doktoranın normal süresi 8 yarıyıl (4 yıl), azami süresi 12 yarıyıldır (6 yıl); bunun en çok 4 yarıyılı (2 yıl) ders dönemidir. Lisans derecesiyle (bütünleşik) doktorada normal süre 10, azami süre 14 yarıyıl, ders dönemi en çok 6 yarıyıldır. Yeterlik sınavına en geç 5. yarıyılın (bütünleşikte 7. yarıyılın) sonunda girilir, tez önerisi yeterlikten sonraki altı ay içinde savunulur.
Doktora süreleri bir bakışta
| Aşama | Yüksek lisans derecesiyle doktora | Lisans derecesiyle (bütünleşik) doktora |
|---|---|---|
| Kredili dersler | En az 7 ders, 21 kredi; toplam en az 240 AKTS | En az 14 ders, 42 kredi; toplam en az 300 AKTS |
| Ders dönemi (en çok) | 4 yarıyıl | 6 yarıyıl |
| Yeterlik sınavı (en geç) | 5. yarıyıl sonu | 7. yarıyıl sonu |
| Tez önerisi | Yeterlikten sonra en geç 6 ay | Yeterlikten sonra en geç 6 ay |
| Normal süre | 8 yarıyıl (4 yıl) | 10 yarıyıl (5 yıl) |
| Azami süre | 12 yarıyıl (6 yıl) | 14 yarıyıl (7 yıl) |
Süreler Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nden gelir ve bilimsel hazırlıkta geçen süre bunlara dahil değildir. Üniversiteler kendi lisansüstü yönetmeliklerinde ayrıntıları (sınav takvimi, ek şartlar) belirler.
Doktora ders dönemi kaç yıl?
Yüksek lisans derecesiyle kabul edilen öğrenci için ders dönemi en çok 2 yıldır (4 yarıyıl); bütünleşik doktorada en çok 3 yıldır (6 yarıyıl). Çoğu öğrenci dersleri ilk iki ya da üç yarıyılda bitirir; seminer dersi de bu dönemde alınır. Kredili derslerini bu sürede başarıyla tamamlayamayan ya da gereken genel not ortalamasını sağlayamayan öğrencinin kaydı silinir. Bu yüzden ders dönemini son yarıyıla bırakmamak gerekir.
Yeterlik sınavı ne zaman?
Ders dönemi bitince yeterlik sınavı gelir. Yüksek lisans derecesiyle gelen öğrenci en geç 5. yarıyılın, bütünleşik doktora öğrencisi en geç 7. yarıyılın sonuna kadar sınava girmek zorundadır. Sınav yazılı ve sözlü bölümlerden oluşur. Başarısız olan öğrenci bir sonraki yarıyılda tekrar girer; ikinci başarısızlıkta programla ilişiği kesilir. Hazırlık için Doktora Yeterlik Sınavına Hazırlık maddesine bakabilirsiniz.
Tez önerisi ve tez izleme
Yeterliği geçen öğrenci için bir ay içinde üç öğretim üyesinden oluşan tez izleme komitesi (TİK) kurulur. Öğrenci en geç altı ay içinde tez önerisini komite önünde sözlü olarak savunur; öneri reddedilirse yeni danışman ve konuyla süreç yeniden başlayabilir. Tez önerisi kabul edildikten sonra TİK yılda iki kez (Ocak–Haziran ve Temmuz–Aralık dönemlerinde birer kez) toplanır. Komite tarafından üst üste iki kez ya da aralıklı üç kez başarısız bulunan öğrencinin kaydı silinir. Toplantı hazırlığı için Tez İzleme Komitesi (TİK) maddesine bakabilirsiniz.
Tez savunması
Bazı enstitüler, tezin savunmaya gidebilmesi için belirli sayıda olumlu TİK toplantısı (ör. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü'nde bütünleşik doktorada en az üç) ve yayın şartı arar; bu şartlar savunma tarihini belirlediği için takviminize ekleyin. Tez çalışması tamamlanınca jüri önünde savunulur. Jüri kabul, ret ya da düzeltme kararı verir; düzeltme kararı alan öğrenci en geç altı ay içinde yeniden savunma yapar. Bu altı ay, azami süreyi zorlayan öğrenciler için önemlidir; tez takviminizi buna göre kurun.
Örnek zaman çizelgesi (yüksek lisans derecesiyle)
| Yarıyıl | Tipik aşama | Yönetmelikteki son sınır |
|---|---|---|
| 1–2 | Kredili dersler ve seminer | Dersler en geç 4. yarıyıl sonu |
| 3–4 | Kalan dersler, yeterliğe hazırlık | Yeterlik en geç 5. yarıyıl sonu |
| 4–5 | Yeterlik sınavı | — |
| 5–6 | TİK kurulması, tez önerisi savunması | Öneri yeterlikten sonra 6 ay içinde |
| 6–8 | Veri toplama, analiz, yazım; yılda iki TİK | Normal süre 8. yarıyıl |
| 9–12 | Gerekirse uzayan tez çalışması ve savunma | Azami süre 12. yarıyıl |
Tablo, yönetmelikteki son sınırlara göre hazırlanmış örnek bir plandır; programınızın akademik takvimi farklı olabilir.
Süre uzayabilir mi?
Kayıt dondurma ve ek süre gibi imkânlar yönetmelikte ve üniversite yönetmeliklerinde ayrıca düzenlenir. 6 Mart 2026'da yapılan değişiklikle doğum yapan kadın lisansüstü öğrencilere, talepleri hâlinde doğum sonrası iki dönem ek süre verilebiliyor ve bu süre azami süreden sayılmıyor; YÖK'ün üniversitelere gönderdiği yazıya göre her doğum için ayrı ayrı talep edilebiliyor. Diğer uzatma yolları için Doktora Süre Uzatımı maddesine, lisanstan doğrudan doktora seçeneği için Bütünleşik Doktora maddesine bakabilirsiniz.
Kaynaklar
- Avrupa Komisyonu Eurydice, Türkiye: Doktora Programları (erişim: Kasım 2026)
- İzmir Kâtip Çelebi Üniv. FBE Bütünleşik Doktora Süreci Talimatı (erişim: Kasım 2026)
- YÖK'ten doğum yapan lisansüstü öğrencilerin ek süresi için yazı, TRT Haber (erişim: Kasım 2026)
- Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinde değişiklik (6 Mart 2026), Memur365 (erişim: Kasım 2026)
FAQ
Doktora ders dönemi kaç yıl?
Yüksek lisans derecesiyle kabul edilen öğrencide ders dönemi en çok 4 yarıyıl (2 yıl), lisans derecesiyle (bütünleşik) kabul edilende en çok 6 yarıyıldır (3 yıl).
Doktora en fazla kaç yıl sürer?
Azami süre yüksek lisans derecesiyle doktorada 12 yarıyıl (6 yıl), bütünleşik doktorada 14 yarıyıldır (7 yıl). Bilimsel hazırlık süresi buna dahil değildir.
Doktora yeterlik sınavına ne zaman girilir?
Yüksek lisans derecesiyle gelenler en geç 5. yarıyılın, bütünleşik doktora öğrencileri en geç 7. yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır.
Tez önerisi ne zaman verilir?
Yeterlik sınavını geçen öğrenci en geç altı ay içinde tez önerisini tez izleme komitesi önünde sözlü olarak savunur.
PhD: frequently asked
Doktora kaç yıl sürer?
Doktora programı genellikle 4-6 yıl sürer. Ders dönemi yüksek lisans derecesiyle başlayanlarda genellikle 2 yarıyıl (en fazla 4 yarıyıl) sürer; lisans derecesiyle başlayanlarda daha uzundur. Ardından yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışması aşamaları gelir.
Doktora için ALES kaç puan gerekiyor?
Genellikle ALES 55+ (eşit ağırlık veya ilgili puan türü) istenmektedir. Bazı üniversiteler 60+ veya 65+ talep edebilir.
