Haber Medyası Okuryazarlığı Ölçeği
Likert (5 graded) Total Score Calculator
α = 0,83 2 subdimensions
0
Computational Propaganda Awareness Scale
Akçay, E., & Sütçü, C. · 2024
Sosyal medya kullanıcılarının dezenformasyon, yapay popülerlik, bot hesapların özellikleri, bilginin yayılma hızı ve yankı odası gibi bilişimsel propaganda unsurlarına ilişkin farkındalığını ölçmek için Türkiye'de geliştirilmiş bir ölçektir. Sahte haber, dezenformasyon ve kamuoyu konulu iletişim araştırmalarında kullanılabilir.
Inform the scale's owner and obtain permission before using these items in your research. Scale owner and terms of use →
| No | Items | Subdimension | Rev. coded |
|---|---|---|---|
| 1 | Seçim dönemlerinde botları hükümetlerin/partilerin kullandığını | — | |
| 2 | Seçim dönemlerinde botları teknoloji şirketlerinin kullandığını | — | |
| 3 | Yanlış bilgi zarar vermek amacıyla bilerek paylaşılıyorsa | — | |
| 4 | Sosyal ağlar şeffaf değildir. | — | |
| 5 | Sosyal ağlarda takipçi ve beğeni satın alınarak yapay popülerlik | — | |
| 6 | Otomatik yorumlar yapay popülerliği artırır. | — | |
| 7 | Sosyal ağlarda bazı içerikler botlar tarafından popüler hale getirilir. | — | |
| 8 | Sosyal ağlarda yapay popülerlik gerçekten ilgi çeken içerikleri | — | |
| 9 | Botlar yapay popülerlik yaparak seçmenlerin oy kararlarını etkiler. | — | |
| 10 | Yapay popülerlik belirtilerinden biri de botlardır. | — | |
| 11 | Hesabın sadece RT (yeniden gönder) yapması bot olmasından | — | |
| 12 | Sosyal ağlarda enformasyon hızla yayılır. | — | |
| 13 | Sosyal ağlarda bir haberin yayılma hızı o haberin doğruluğundan | — | |
| 14 | Botlar hızla paylaştıkları gönderilerle veri kirliliğine sebep olur. | — | |
| 15 | Sosyal ağlarda botlar alternatif görüşleri gizler. | — | |
| 16 | Sosyal ağlarda botlar yankı odası oluşturur. | — | |
| 17 | Botlar kullanıcıların dijital ayak izlerini takip eder. | — |
| Type | Value | Subdimension | Description |
|---|---|---|---|
| Cronbach Alpha | 0,918 | General | Türkçe uyarlama |
Response option labels are not recorded in the source; values were assumed to be 1–5 (if your scale starts at 0, you can change this in the calculator).
Total Score is used; score range 17 – 85.
Maddeler 1 (kesinlikle katılmıyorum) ile 5 (kesinlikle katılıyorum) arasında yanıtlanır. Yazarlar faktör yükleriyle ağırlıklandırılmış bir BPF puanı hesaplamış; kuramsal aralık 1.31–12'dir. Yüksek puan bilişimsel propaganda farkındalığının yüksek olduğunu gösterir. Ters madde bildirilmemiştir.
Select an answer for each item; scores are calculated as you select. Your answers are stored only in this browser.
Join the free demo lesson · Academic Vocabulary Learning and Development Package (1.980 ₺)
Akçay, E., & Sütçü, C. (2024). Bilişimsel propaganda farkındalık ölçeği ve kamuoyu üzerindeki etkisi. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, (46), 45–73. https://doi.org/10.17829/turcom.1489518
With the author's permission Ölçeği araştırmanızda kullanmak için geliştiren ya da Türkçeye uyarlayan yazar(lar)dan izin istenmesi önerilir.
In line with academic ethics, inform the authors who developed or adapted the scale into Turkish and obtain their permission before using it in your research, and cite the source in your work.
Bilişimsel Propaganda Farkındalık Ölçeği (BPF) (BPF) consists of 17 items and has 5 subscales: Dezenformasyon (4 entries), Yapay Popülerlik (4 entries), Bot Özellikleri (3 entries), Bilginin Yayılma Hızı (3 entries), Yankı Odası (3 entries).
The scale is of the Likert (5 graded) type; responses are scored as 1, 2, 3, 4, 5. The total score is used (17–85). Maddeler 1 (kesinlikle katılmıyorum) ile 5 (kesinlikle katılıyorum) arasında yanıtlanır. Yazarlar faktör yükleriyle ağırlıklandırılmış bir BPF puanı hesaplamış; kuramsal aralık 1.31–12'dir. Yüksek puan bilişimsel propaganda farkındalığının yüksek olduğunu gösterir. Ters madde bildirilmemiştir.
The Cronbach's alpha internal consistency coefficient of the Turkish form is 0,92.
Source for the Turkish form: Akçay, E., & Sütçü, C. (2024). Bilişimsel propaganda farkındalık ölçeği ve kamuoyu üzerindeki etkisi. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, (46), 45–73. https://doi.org/10.17829/turcom.1489518 We recommend getting permission from the author(s) before using the scale.
Cookies We use analytics and marketing cookies to improve the site and measure our ads. Essential cookies (session, cart, theme) are always on. Cookie policy