YÖNETİM PANELİ
İLETİŞİM
SPSS & İstatistik 2 görüntülenme 06.04.2026 Ileri

SPSS'te Cronbach Alpha ? Ölçek Güvenilirliği Nasıl Hesaplanır?

Cronbach Alpha Nedir?

Cronbach Alpha (?), bir ölçeğin iç tutarlılığını (internal consistency) ölçer. "Bu ölçekteki maddeler gerçekten aynı şeyi mi ölçüyor?" sorusuna cevap verir. Likert tipi ölçek kullanan her araştırmada güvenilirlik analizi ZORUNLUDUR ? hakem ilk bunu kontrol eder.

Kabul Edilebilir Değerler

? < .50: Kabul edilemez ? ölçek kullanılamaz.

.50 ? .60: Zayıf ? sadece keşif amaçlı çalışmalarda.

.60 ? .70: Sorgulanabilir ? kabul eden dergiler var ama idealin altında.

.70 ? .80: Kabul edilebilir ? sosyal bilimlerde yaygın standart.

.80 ? .90: İyi ? çoğu dergi bu aralığı tercih eder.

> .90: Mükemmel ? ama dikkat: maddeler birbirini tekrarlıyor olabilir (fazla yüksek de sorun).

SPSS Adımları

1. Analyze ? Scale ? Reliability Analysis.

2. Ölçeğin maddelerini (Q1, Q2, Q3...) "Items" kutusuna sürükleyin.

3. Model: Alpha (varsayılan, değiştirmeyin).

4. "Statistics" butonuna tıklayın ? "Scale if item deleted" + "Item" + "Correlations" işaretleyin.

5. OK.

Çıktıyı Okuma

Reliability Statistics tablosu: Cronbach's Alpha değeri. Tek sayı ? ölçeğin genel güvenilirliği.

Item-Total Statistics tablosu: Her madde için "Cronbach's Alpha if Item Deleted" sütunu kritik. Bir madde silindiğinde ? artıyorsa ? o madde ölçeğe uymuyor, silmeyi düşünün.

Corrected Item-Total Correlation: < .30 olan maddeler problematik ? ölçeğin geri kalanıyla düşük korelasyon gösteriyor.

Madde Silme Kararı

Kural: Bir madde silindiğinde ? .05+'ten fazla artıyorsa VE madde-toplam korelasyonu < .30 ise silmeyi düşünün. Ama tek başına istatistik yetmez ? maddenin kuramsal önemini de değerlendirin. Kuramsal olarak kritik bir maddeyi sırf istatistik düşük diye silmeyin.

Alt Boyutlarda Ayrı Hesaplama

Ölçeğiniz 3 alt boyuttan oluşuyorsa (motivasyon, kaygı, öz yeterlik): hem genel ? hem her alt boyut için AYRI ? hesaplayın. Her alt boyutun kendi güvenilirliği ? .70 olmalı.

McDonald's Omega Alternatifi

Cronbach Alpha bazı varsayımları karşılamadığında (tau-equivalence) McDonald's Omega (?) daha doğru sonuç verir. R'da "psych" paketiyle hesaplanır: omega(data). Giderek daha fazla dergi omega raporlamayı istemektedir.

APA Raporlama

"Ölçeğin iç tutarlılık güvenilirliği Cronbach Alpha katsayısıyla incelenmiştir. Motivasyon alt boyutu için ? = .87, kaygı alt boyutu için ? = .82, öz yeterlik alt boyutu için ? = .79 ve ölçeğin tamamı için ? = .91 olarak hesaplanmıştır. Tüm değerler kabul edilebilir düzeyin (? ? .70) üzerindedir."

Paylaş:
WhatsApp İletişim