ALES Matematik ? En Çok Çıkan 10 Konu ve Temel Formüller
ALES Sayısal'da En Çok Çıkan Konular
ALES sayısal bölümünde tüm lise matematiği sorulabilir ama bazı konular çok daha sık çıkar. Bu 10 konuya odaklanmak puan/zaman verimliliğini maksimize eder.
1. Oran-Orantı (%15-20)
En sık çıkan konu. Doğru orantı: A/B = C/D. Ters orantı: A×B = C×D. Karışım problemleri, yüzde-oran dönüşümü. İpucu: "Toplam" verildiğinde oranları toplamın parçaları olarak düşünün.
2. Yüzde Hesaplamaları (%10-15)
%X artış: Yeni = Eski × (1 + X/100). %X azalış: Yeni = Eski × (1 - X/100). Ardışık yüzde: %20 artış + %10 azalış ? %10 artış! ? 1.20 × 0.90 = 1.08 ? %8 artış.
3. Denklem Çözme (%10-12)
1. derece denklem ve eşitsizlik. 2 bilinmeyenli denklem sistemi. Mutlak değer. İpucu: Eşitsizlikte negatifle çarpınca yön DEĞİŞİR.
4. Sayı Problemleri (%8-10)
Ardışık sayılar, basamak değeri, bölünebilme, EBOB/EKOK. İpucu: "Ardışık 3 çift sayı" ? 2n, 2n+2, 2n+4. Toplamları = 3×(ortanca).
5. Hız-Zaman-Yol (%8-10)
Yol = Hız × Zaman. Karşıdan gelen: Toplam hız = V1+V2. Aynı yönde: Fark hız = V1-V2. İpucu: Birimler uyumlu olmalı (km/saat vs m/dakika).
6. İşçi-Havuz Problemleri (%5-8)
A işi x saatte, B işi y saatte yapar ? birlikte: 1/x + 1/y = 1/toplam. İpucu: İşin tamamını 1 kabul edin, birim zamandaki işi hesaplayın.
7. Geometri Temelleri (%8-10)
Üçgen alan: (taban × yükseklik)/2. Pisagor: a²+b²=c². Daire alanı: ?r². Çevre: 2?r. İpucu: 3-4-5, 5-12-13, 8-15-17 üçgenlerini ezberleyin.
8. Grafik ve Tablo Yorumlama (%10-15)
Çubuk, pasta, çizgi grafik okuma. Artış/azalış oranı, karşılaştırma. İpucu: Soruyu ÖNCE okuyun, grafikte sadece gerekli veriyi bulun.
9. Olasılık ve Sayma (%5-8)
Temel olasılık: P = İstenen/Toplam. Permütasyon: P(n,r) = n!/(n-r)!. Kombinasyon: C(n,r) = n!/[r!(n-r)!]. İpucu: "En az 1" ? 1 - P(hiç olmama).
10. Mantık ve Akıl Yürütme (%10-15)
Sıralama, gruplama, şifreleme, koşullu çıkarım. İpucu: Tablo veya şema çizerek çözün ? kafadan yapmayın.
Formül Kartı
Bu 10 konunun temel formüllerini A4 kağıda yazıp sınav öncesi tekrarlayın. ALES'te formül verilmez ? ezber gerekir ama formül sayısı azdır.